ІТ мамандық: Біздің елде информатика пәні тас дәуірінде қалғандай

Цифрлық сауаттылық, информатика (IT) һәм жасанды интеллект. Заманнан кенже қалған ақпараттық құзіреттілік… Цифрлық шегініс…
Қазіргі мектеп түлектердің ең көп таңдайтын саласы IT саласы. Бірақ, дәл сол пәннің мектептегі хәлі қалай?
Кеше постымда жасанды интеллект жетегіндегі жасөспірімдер туралы жаздым ғой. Содан әлемде қалай оқытып жатыр деп біраз елдің жайы түртпектедім.
Себебі, кейде ІТ талдаған оқушыларға қалжыңдап, дұрыс оқысаң Айти маман боласың, дұрыс оқымасаң ит (ІТ) боласың, — деймін. Шынымен де дұрыс оқымасаң, құр диплом бұл салада бақпайды. Бұл салада күнде жаңалық, күнде бір өзгеріс. Егер ізденіспен өзгеріспен ілеспесең, сәл ғана тоқырасаң далада қаласың….
Қалжың қалжыңмен ғой, бірақ, бұл пәнді дұрыс оқытпау болашақ үшін қиянат екенін осы саланың білгірі Timur Bektur да айтып жүр.
Қызық айтайын, біраз ел информатика ( әр елде пән аты қазір әр түрлі) оқулығын жылда жаңадан шығарып, жылда жаңа оқулық енгізуді білім туралы заңдарына енгізіп тастаған. Қытайлар, Жапондар, Сингапур мен Оңтүстік Корея жылда бүкіл сыныпқа жаңа оқулық шығарады. Себебі, бұл салада күнде бір жаңалық, күнде бір жаңа технология өмірге келіп, ескісі істен шығып жатыр…
Батыстың дамыған біраз елі қазір информатикадан оқулық жазбайды тек бағдарлама береді, жаңартуды, жаңа технологиямен меңгертуді мұғалімдер құзіретіне тастаған. Бізше айтқанда «ойына келгенін» жасап жатыр…
Ал, бізде қалай деп өткенде біраз информатик әріптестеріме қоңыраулаттым. Өзімнің информатика мұғалімдерімді жинап сөйлестім.
Бізде оқулық 2016-2017 жылы жазылып дайындалған, содан бері косметикалық өзгеріс жасалғаны болмаса ештеңе өзгермеген. Енді елестетіңіздерші. 2017-дегі дүниелер қазір актуалды ма? 2017-дегі дүниелер қазір біреуге қызық па?
Басқасын айтпағанда мобильді қосымшалар, бағдарламалау, жасанды интеллект пен QR кодтар ол кезде елес еді. Қазір оларсыз өмір сүру мүмкін емес деңгейге жетті.
Бесіктен шыққан бала аттың құлағында ойнамаса да, телефонның құлағында ойнап жүр, олар үшін 2017-дегі оқулықтар тас ғасыр шығар…
Бізге не істемек керек?
Қазіргі ChatGPT мен есеп шығарып, бақылау жұмысын тапсырып жүргендерге, 10 жыл бұрын жазылған оқулықтағы ақпараттық құзіреттілік қызық па?
IТ саласын ҰБТ-да таңдаған балалар үшін қазіргі ІТ мамандық таңдаған балалардың ҰБТ – сұрақтары қазіргі балаларға қажет пе, қызық па?
2021 жылы президент Қасым-Жомарт Тоқаев «Цифрландыру Қазақстан үшін маңызды. Кем дегенде 100 мың IT маман дайындау қажет. Мемлекеттік органдардың бизнес-процестері цифрландырылуы тиіс. Көршілес мемлекеттерге қызмет көрсетуі тиіс қазіргі заманғы деректерді өңдеу орталықтарын құру қажет. Қазақстан цифрлық хабқа айналуы керек», деген еді өз жолдауында.
Одан бері 4 жыл. Оқу-ағарту министрлігі мен ғылым және жоғары білім министрлігі не істеді екен?
Қалғанын сала мамандары айтар, бірақ, жоғарыдағы әңгімеге қарасам, біздің министрлер маман дайындауды тек грант бөлу деп ойлай ма деп қорқам…
Оның негізі мектепте қалай оқытылып жатыр? Оны сала мамандары айта жатар. Соңғы бір тұздығымды қоса кетейін.
Информатика мектепте аптасына бір ақ сағат оқытылады…
Аптасына бір сағатпен маман дайындау…
Аятжан АХМЕТЖАНҰЛЫ, білікті ұстаз.
Facebook жазбасы.
Фото көрнекілік үшін.