2026 жылғы экономика саласындағы Нобель сыйлығы америкалық ғалымдар Роберт Холл мен Майкл Вудфордқа берілді. Олар экономикалық дағдарыстарды жұмсарту және мемлекеттердің қаржы саясатын тиімді басқару тәсілдерін зерттеген. Ғалымдардың еңбектері әлемдегі орталық банктер мен қаржы министрліктерінің жұмысында қолданылады, деп жазады Democrat.kz.
12 қазанда Швеция Корольдік ғылым академиясы 2026 жылғы экономика саласындағы Нобель сыйлығының лауреаттарын жариялады.
Биыл марапат америкалық экономистер Роберт Холл мен Майкл Вудфордқа берілді.
Ғалымдар макроэкономикалық тұрақтандырудың микроэкономикалық негіздерін зерттегені үшін жоғары ғылыми марапатқа ие болды.
Роберт Холл Стэнфорд университетімен, ал Майкл Вудфорд Колумбия университетімен байланысты ғылыми қызмет атқарады.
Олардың зерттеулері жеке адамдар мен кәсіпорындардың экономикалық шешімдері жалпы экономикаға қалай әсер ететінін түсіндіруге бағытталған.
Мысалы, азаматтардың болашақ табысына қатысты күтулері олардың бүгінгі шығындарына әсер етеді.
Ал компаниялар пайыздық мөлшерлемелер мен сұранысқа қатысты болжамдарына қарай баға белгілеу және инвестиция салу шешімдерін қабылдайды.
Осындай жеке шешімдердің жиынтығы инфляция, өндіріс көлемі және экономикалық өсім сияқты ірі көрсеткіштерге ықпал етеді.
Ғалымдардың еңбектері орталық банктерге пайыздық мөлшерлемелерді өзгерту, инфляцияны бақылау және экономикалық дағдарыстардың салдарын жұмсарту кезінде тиімді шешім қабылдауға мүмкіндік береді.
Әсіресе Майкл Вудфордтың ақша-несие саясаты мен болашақ пайыздық мөлшерлемелер туралы ақпарат беру жөніндегі зерттеулері кеңінен танылған.
Бұл тәсіл орталық банктердің нарық қатысушыларына алдағы саясат бағытын түсіндіруіне негізделген.
Нобель комитетінің мәліметінше, ғалымдар жасаған модельдер қазіргі уақытта көптеген елдің қаржы және ақша-несие саясатын талдау жүйелерінде қолданылады.
2026 жылғы экономика сыйлығының жалпы ақшалай мөлшері 12 млн швед кронасын құрайды.
Экономика саласындағы марапат Альфред Нобельдің бастапқы өсиетінде көрсетілген бес сыйлықтың қатарына кірмейді. Оны 1968 жылы Швецияның орталық банкі құрған, ал алғашқы марапат 1969 жылы табысталған.
Биылғы лауреаттардың еңбектері экономикалық тұрақсыздық кезеңінде ғылыми зерттеулердің мемлекеттік шешімдер қабылдаудағы маңызын көрсетеді.