Елімізде тіл саясатына қатысты жаңа құжат жарияланды

Елімізде тіл саясатына қатысты жаңа құжат жарияланды

Қазақстанның тіл саясатына қатысты ресми құжатта маңызды терминологиялық өзгеріс жасалды. Бұрын қолданылған «Қазақстан халқы этностарының тілдері» деген тіркес енді «Қазақстанның біртұтас халқының басқа тілдері» деген ұғыммен алмастырылған. Өзгеріс тек бір сөзге емес, мемлекеттік саясаттағы тұжырымдамалық тәсілге қатысты деп жазады Democrat.kz.

Ғылым және жоғары білім министрлігі Тіл саясаты комитетінің қызметін реттейтін ережеге өзгерістер енгізген.

Бұған дейін комитет міндеттерінің бірі халықты мемлекеттік тілге, Қазақстан халқы этностарының тілдеріне және ағылшын тіліне оқыту жұмыстарын үйлестіру ретінде көрсетілген.

Енді бұл тұжырым «мемлекеттік тілге, Қазақстанның біртұтас халқының басқа тілдеріне және ағылшын тіліне» оқыту мағынасында өзгертілген. 

Осыған ұқсас түзету әдістемелік қамтамасыз етуге қатысты міндеттерге де енгізілген.

Бұл өзгерісті тек лингвистикалық редакция деп қарастыру жеткіліксіз. Өйткені «этностар» деген бөліктеу орнына «біртұтас халық» ұғымының қолданылуы мемлекеттік құжаттағы акцентті этникалық жіктеуден ортақ азаматтық бірегейлікке қарай жылжытады.

Сонымен қатар ағылшын тілі бұрынғыдай құжатта жеке бағыт ретінде көрсетілген. 

Өзгерістер комитеттің кадрлық басқаруына да қатысты.

Енді комитет төрағасына өзінің орынбасарлары мен мемлекеттік қызметшілерін тікелей тағайындап, қызметтен босату құқығы берілген. Бұған дейін бұл өкілеттік министрлік аппараты басшысының құзыретінде болып, комитет төрағасы тек ұсыныс енгізетін.

Сондай-ақ комитеттің тіл саясаты жөніндегі мемлекеттік бағдарламаның орындалуын үйлестіру функциясын белгілеген тармақ құжаттан алынып тасталған.

Оның орнына тиісті тұжырымдаманы үйлестіру қызметі сақталған. 

Терминнің ауысуы Қазақстандағы нақты тілдердің құқықтық мәртебесі автоматты түрде өзгерді дегенді білдірмейді. Әңгіме ең алдымен Тіл саясаты комитетінің ережесіндегі ұғымдар мен ведомствоның басқару жүйесі туралы болып отыр.

Соған қарамастан, тіл секілді қоғамдық тұрғыдан сезімтал салада ресми терминологияның өзгеруі алдағы уақытта бұл мәселенің кеңінен талқылануына себеп болуы мүмкін.

Барлық жаңалықтар