2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда үлестік тұрғын үй құрылысы саласындағы жаңа ережелер толық көлемде күшіне енді. Соның нәтижесінде заңда белгіленген тәртіптен тыс жасалған пәтерлерді сатып алу-сату шарттарының дерлік барлығы заңды күшін жойды, деп жазады Democrat.kz.
Әңгіме Qazreestr.kz үлестік қатысудың бірыңғай ақпараттық жүйесінде тіркелмеген шарттар туралы болып отыр. Өнеркәсіп және құрылыс министрлігінде түсіндіргендей, мұндай құжаттар енді заңды деп саналмайды.
Сондай-ақ жарамсыз деп алдын ала шарттар, инвестициялау, резервтеу, брондау, цессия және құрылыс салушылар бұған дейін азаматтардың қаражатын тарту үшін пайдаланған келісімдердің басқа да түрлері танылды. Бұдан былай заңды болып тек құрылыс салушы мен сатып алушы арасында тікелей жасалып, міндетті тіркеуден өткен үлестік қатысу шарты (ҮҚШ) ғана есептеледі.
Ведомствода бұл жаңашылдықтар үлескерлерді қорғауға және пәтерлерді қосарлап сатудың алдын алуға бағытталғанын мәлімдеді. Енді барлық шарттар халық үшін де ашық электрондық тізілімде тіркеледі.
Сонымен қатар 2026 жылғы 16 қаңтардан бастап Әкімшілік құқық бұзушылықтар туралы кодекске өзгерістер күшіне енеді. Үлескерлердің қаражатын заңсыз тартқаны және рұқсатсыз салынып жатқан үйлерді жарнамалағаны үшін айыппұлдар қарастырылған — 2000 АЕК-ке дейін, бұл 8,65 миллион теңгеге тең. Санкциялар әрбір жеке құқық бұзушылық фактісі бойынша қолданылады.
Сенаторлардың мәліметінше, жаңа нормаларға қарамастан, елде үлестік құрылыс саласындағы көлеңкелі нарықтың жоғары деңгейі әлі де сақталып отыр.
Бірқатар өңірлерде рұқсат беру құжаттарынсыз салынған тұрғын үй кешендерінің үлесі 100 пайызға дейін жетеді.
Билік талаптарды қатаңдату, қолма-қол есеп айырысуға тыйым салу және тізіліммен интеграция арқылы банктік бақылау енгізу проблемалы нысандар мен алданған үлескерлер санының азаюына мүмкіндік береді деп үміттенеді.