Қазақстанда банктер мен микроқаржы ұйымдарына берешегі бар азаматтар қарыз мәселесін шешу үшін үш түрлі заңды рәсімді пайдалана алады. Алайда банкроттыққа өтініш беру барлық қарыз автоматты түрде кешіріледі дегенді білдірмейді. Мемлекеттік кірістер органдары борышкерлер үшін маңызды талаптарды түсіндірді, деп жазады Democrat.kz.
Қазақстанда жеке тұлғалардың төлем қабілеттілігін қалпына келтіру және банкроттық рәсімдерін қолдану тәртібі туралы жаңа түсіндірме жарияланды.
Алматы қаласының Мемлекеттік кірістер департаменті қарызын өтей алмай жүрген азаматтарға заңнамада үш түрлі мүмкіндік қарастырылғанын хабарлады.
Бірінші мүмкіндік — соттан тыс банкроттық. Бұл рәсім банктерге, микроқаржы және коллекторлық ұйымдарға қарызы бар азаматтарға арналған.
Соттан тыс банкроттықты қолданудың негізгі талаптарының бірі — берешек мөлшерінің 1600 айлық есептік көрсеткіштен аспауы. Сонымен қатар азаматтың тіркелген мүлкі болмауы және қарызын қатарынан кемінде 12 ай төлемеуі сияқты шарттар қарастырылған.
Өтініш бермес бұрын кредитормен берешекті реттеу рәсімінен өту талабы да бар. Заңда кейбір азаматтар санаттарына қатысты ерекшеліктер көзделуі мүмкін.
Екінші мүмкіндік — сот арқылы банкроттық. Ол қарыз мөлшері белгіленген шектен асқан немесе соттан тыс рәсімнің талаптарына сәйкес келмейтін жағдайларда қолданылуы мүмкін.
Сот банкроттығы кезінде борышкердің мүлкі қарызды өтеу үшін сатылуы ықтимал. Сондықтан бұл рәсімге жүгінер алдында оның салдарын мұқият бағалау қажет.
Үшінші мүмкіндік — төлем қабілеттілігін қалпына келтіру. Бұл тұрақты табысы бар, бірақ қарызын бұрынғы кестемен өтеуге шамасы жетпейтін азаматтарға арналған.
Мұндай жағдайда сот бес жылға дейінгі арнайы төлем жоспарын бекіте алады. Азамат қарызын сол жоспар бойынша өтейді және банкрот мәртебесін алмайды.
Ал банкрот деп танылған азаматтарға бірқатар шектеу қолданылады. Атап айтқанда, бес жыл бойы жаңа банктік несие мен микрокредит алуға шектеу қойылады. Қайта банкроттыққа жүгіну жеті жылдан кейін ғана мүмкін болады.
Мемлекеттік кірістер органдары азаматтарға банкроттықты қарыздан оңай құтылудың жолы ретінде емес, күрделі қаржылық жағдайды заң аясында реттеу құралы ретінде қарастыруды ұсынады.
